banner-05-900-x-90
topnews گوناگون

چگونه از ایده‌های خود محافظت کنیم؟- قسمت اول

2-27-2014 9-42-33 AM

مصطفی پورمهدی: تا امروز چندین اپلیکیشن و بازی ایرانی به رقابتهای جهانی استارت‌آپ های موبایلی راه پیدا کرده‌اند. برنامه‌نویسان جوانی داریم که می‌توانند در زمینه‌های مختلف حرف‌های زیادی داشته باشند.

2-27-2014 9-36-22 AM

می‌دانم برای یک برنامه‌نویس باید خیلی جذاب باشد که اپلیکیشن خودش را در خارج از مرزهای ایران هم محک بزند. اما برنامه نویس مذکور در عین حال باید مراقب حقوق معنوی خودش در بازارهای جهانی هم باشد. به همین دلیل این مجموعه پست‌ها را اختصاص دادیم به معرفی کوتاهی از ساده‌ترین راه حل برای محافظت و درآمدزایی از ایده‌های شما. در قسمت اول این مجموعه با ما همراه باشید.


تصور کنید در یک فرودگاه هستید و قصد دارید برای بازاریابی استارت‌آپ خودتان به تبریز سفر کنید. شاید نتوانید تصور کنید اگر زیر چمدانتان چرخی وجود نداشت، جابجایی در فرودگاه چقدر برایتان مشکل می شد. تصور کنید که باید بار خود را کول می کردید و از جایی به جای دیگر می‌رفتید. اما امروز ما می‌توانیم به راحتی چمدان‌های چرخ‌دارمان را پشت سر خودمان بکشیم و همه اینها را مدیون کسی هستیم که چمدان چرخدار را اختراع کرد. آیا می‌دانستید مخترع چمدان چرخ دار با ثبت اختراعش چه ثروتی به هم زده است؟ این داستان واقعی است٬ اما همه اینقدر خوش‌شانس نیستند.

2-27-2014 9-36-40 AM

آیا می‌دانستید:

– بیش از ۵۰ درصد از پرونده‌های درخواست پتنت قبل از نهایی شدن مراحل صدورشان توسط مخترع مختومه می‌شوند؟

– بیشتر محصولات و فن آوری‌ها توسط افراد معمولی اختراع می‌شوند؟

– بسیاری از مخترعان توانسته‌اند از طریق اعطای مجوز اختراعشان زندگی مناسبی برای خود دست و پا کنند؟

– تنها در سال ۲۰۱۱ تعداد ۲۴۷۷۱۳ (نزدیک به ۲۵۰ هزار مورد) پتنت در ایالات متحده ثبت شده است؟

بسیاری از اختراعاتی که صنعتی را متحول کرده‌اند توسط مخترعان شخصی انجام شده‌اند و نه شرکتهای تجاری؟

همه مخترعان فرآیندهای ذهنی خود را جایی یادداشت می‌کردند. توماس ادیسون که اختراع‌های بی‌شماری داشته است٬ تعداد زیادی دفترچه داشت که پیشرفت اختراع‌هایش را در آنها ثبت می‌کرد. اما آیا این دفترچه‌ها برای ادعای مالکیت روی یک ایده کافی هستند یا باید دلیل محکمه پسند داشت؟

2-27-2014 9-36-58 AM

اگر شما دارید این پست را می خوانید حتما ایده راه‌اندازی کسب و کار یا چیزی را داشته‌اید و احتمالا حسابی برای تعریف کردن آن برای دیگران هم عجله و هیجان داشته‌اید. شاید باور نکنید هر ماه ایمیل‌های زیادی به من می‌رسد که در آنها افراد در مورد ایده‌هایشان تعریف می‌کنند. با احترام به اعتماد همه این دوستان باید بگویم اولین و مهم‌ترین توصیه من این است که تا وقتی ایده‌هایتان را تحت حمایت قانونی قرار نداده‌اید٬ در مورد ایده‌هایتان لام تا کام با کسی صحبت نکنید!! دشوار است نه؟ درست!‌ اما اگر می خواهید از ایده‌تان محافظت کنید بهترین کاری که شما می‌توانید بکنید تعریف نکردن آن برای دیگران است!

با این حال٬ من هم با شما هم عقیده‌ام که احتمالا در طول توسعه محصول یا مراحل بازاریابی دلایل خوبی برای نشان دادن حداقل بخشی از ایده‌تان به برخی افراد (مثلا سرمایه گذاران) خواهید داشت. برای این کار البته روش‌های خاصی وجود دارد که بسترهای امنیتی و قانونی لازم را برای ایده‌تان را فراهم آورد. کمی پیچیده است، ولی بگذارید شکل ساده‌اش را اینطور توضیح دهم: اول مالکیت ایده تان را بدست بیاورید٬ بعد آن را برای دیگران تعریف کنید. در غیر این صورت٬ ممکن است متوجه شوید که قبل از فصل میوه‌چینی فرد دیگری ادعای مالکیت آن را می‌کند. حواستان نبوده که شما با تشریح ایده‌تان در حقیقت آن را به دیگران می‌بخشید.

حالا فرض کنید به جای تبریز به ایالات متحده آمده‌ایم تا سرمایه‌گذاری برای استارت‌آپ جدیدمان پیدا کنیم. در ایالات متحده طبیعی است که قوانین این کشور صادق است که از قضای روزگار بزرگترین بازار در صنعت اپلیکیشن و موبایل هم هست. پس چه بهتر که با روندهای قانونی آن آشنایی پیدا کنیم. این اطلاعات یک الزام برای هر استارت‌آپی در حوزه اپلیکیشن‌های موبایل است.

ولی توجه کنید که شما با اشتراک گذاری ایده تان با سرمایه گذار امریکایی برای خودتان مشکل مالکیت ایجاد می کنید. می پرسید چه مشکلاتی؟ مشکلاتی از این قبیل:

– در ایالات متحده زمانی که ایده‌ای به صورت عمومی منتشر شود، شما تنها یک سال فرصت خواهید داشت تا پتنت آن را ثبت کنید. و تازه ثبت تنها در ایالات متحده صورت می گیرد و نه در تمام دنیا!

– هر کسی خواهد توانست ایده شما را ببرد (احتمالا قبل از خود شما) و برای آن پتنت ثبت کند.

– شما آنگاه باید زمان و پول زیادی خرج کنید تا خسارت رفته را برگردانید.

بنابراین شما هم با من موافقید که محرمانه نگهداشتن رازهایتان بسیار مهم است. معمولا پنهان کردن کامل ایده‌ها از خانواده یا دوستان نزدیک سخت است. (از آنجایی که نمی توانید جلوی آن را بگیرید به خودتان لطفی کنید و به آنها که درخبرند گوشزد کنید چقدر روی رازداریشان حساب کرده‌اید.) هر وقت که مالکیت قانونی ایده‌تان ثبت شد می‌توانید آزادانه آن را با هر کسی در میان بگذارید.

2-27-2014 9-37-43 AM

اما اگر بخواهیم ایده تجاری‌مان را در کشور ایالات متحده ثبت و پتنت کنیم چه راه ها و انتخاب هایی داریم؟

خیلی ها به اشتباه فکر می‌کنند کافی است اگر نامه‌ای به خودشان بنویسند و به همراه نقشه‌ها و جداول مربوطه آن را مهر و موم به آدرس خودشان پست کنند. تصور عمومی بر این است که تا زمانی که درب پاکت نامه باز نشده باشد ایده‌شان توسط قانون محافظت می‌شود و می‌توان در دادگاه‌های صالحه از آن استفاده کرد. البته باید توجه داشته باشید که در این گونه موارد نظر قاضی ملاک است و عموما هم این روش به عنوان مدرک و شاهد معمول نبوده است.

برخی ممکن است تصور کنند همین که فرم‌های ثبت پتنت را بگیرند و پر کنند و برای اداره ی ثبت اختراعات (USPTO) بفرستند کار تمام است، کاش واقعا به همین آسانی بود!

همین طور هم هستند کسانی که به اشتباه فکر می‌کنند، کپی رایت همان پتنت است. در حالی که کپی‌رایت نمی تواند از ایده شما محافظت کند. اگر از من بپرسید به شما می گویم در نهایت شما سه انتخاب پیش رو دارید:

پتنت: یک سند دولتی است که به شما حق اختصاصی استفاده از یک ایده یا اختراع را برای مدت زمانی محدود می‌دهد. معمولا همه ی مردم کم و بیش می‌دانند پتنت چیست.

دفترچه ی مخترع: دفترچه‌ای که از نظر قانونی قابل قبول باشد و روند توسعه اختراع شما را از ایده اولیه تا محصول نهایی ثبت کرده باشد. می دانید چه کسانی بیشتر از این روش استفاده می کنند؟ واحدهای تحقیق و توسعه (R&D) ی شرکت‌های تجاری!

درخواست مشروط: خبر خوب اینکه قانون الحاقی ایالات متحده در سال ۱۹۹۴ درخواست مشروط برای ثبت پتنت را به رسمیت شناخت. فرآیند ساده‌ای که به شما یک تاریخ تشکیل پرونده اولیه می‌دهد. از این تاریخ اولیه ایده شما تحت حفاظت قانون خواهد بود، بدون آنکه پتنت آن ثبت شده باشد. (با شرطهایی) البته تا وقتی که صاحب ایده فرم‌های پتنت غیرمشروط را پر نکند این درخواست تبدیل به پتنت نمی شود. یک سال هم برای این کار مهلت داده شده است. دقت کنید که چیزی به عنوان پتنت مشروط وجود ندارد بلکه درخواست مشروط برای پتنت داریم.

کدام یک به نظر ساده‌تر می‌آیند؟ در قسمت های بعدی به تفصیل به هر کدام از این موارد خواهیم پرداخت.

۲۲ دیدگاه

برای ارسال دیدگاه کلیک کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  • اگر فکر می‌کنید در دنیای نرم‌افزار ایده‌ها ارزشمندند سخت در اشتباهید. بزرگترین اشتباه افراد تازه‌کار این است که از ترس دزدیده شدن ایده‌هایشان پنهان‌کاری می‌کنند و فرصت آزمودن بازار را از دست می‌دهند. در این زمینه آن قدر مقاله نوشته شده که نیازی نمی‌بینم دوباره‌کاری کنم. فقط یکی-دوتا از آن‌ها را بخوانید تا متوجه منظورم بشوید:

    https://www.google.com/search?q=ideas+worthless&ie=utf-8&oe=utf-8

  • با احترام به تلاشی که برای ترجمه این متن کشیدید باید بگم که این مطلب به هیچ درد من برنامه نویس که کلی ایده دارم و درحال حاضر ساکن ایرانم و صد البته توانایی سفر به آمریکا و ثبت پتنت در اونجا رو ندارم ، نمیخوره!!!
    خیلی سپاس گذار خواهم بود که در مورد ثبت ایده و اختراع و راه کارهای قانونی و همچنین مراحل انجام اون در ایـــــران توضیح بدید
    با سپاس مجدد

  • مطلب خیلی جالبیه. البته امیدوارم توی قسمت‌های بعدی پروسه بومی ثبت پتنت و مالکیت نرم‌افزار و ختراع هم مطرح بشه. خیلی خیلی مشتاق قسمت‌های بعدی هستم.

  • واقعا ممنون از پست مفیدتون
    امیدوارم زود تر کاملش کنید
    واقعا نیازه
    هرچند کاش داخل ایران هم این امکان وجود داشت و کسی از ایده ی دیگری استفاده نمیکرد

  • البته همه‌ی اینها به شرطی است که ما دنبال منافع مادی باشیم. من خودم از ایده پردازی لذت میبرم و مخصوصا از به اشتراک گذاشتن آنها بیشتر!
    امیدوارم راههایی که نشان می‌دهید برای ایده پردازان ایرانی که به فکر تولید تجاری‌سازی فکرهایشان هستند، عملی هم باشد.

  • سلام. موضوع و مطلب بسیاری جالبی است بخصوص که این‌ روزها در خبرها و گزارش‌های دنیای فناوری مطالب زیادی دراین‌باره می‌خوانیم. منتظر قسمت‌های بعدی هستم و پیشنهاد می‌کنم موضوع ثبت ایده‌ها در ایران را هم بررسی کنید و اینکه. آیا در ایران برای ثبت ایده‌ها سازوکار مشخصی وجود دارد؟

  • واقعا هیچ راهی برای محافظت از ایده ها تو ایران وجود نداره؟
    فرض هم اگه تونستیم، نمونه ازش بسازیم. بعدش یکی تو ی کشور دیگه ازش بسازه و حقمون رو نقض کنه، ما کاری از تو ایران می تونیم بکنیم؟ و …

  • اشتباه نکنم عکس آن خانم با چمدان از فیلم up in the air است. یکی از بهترین فیلم هایی که دیده ام
    کاش تعداد بیشتری فیلم معرفی میکردید

  • به نظر من اصلا پتنت یه چیزه مسخره است. اصلا معنی نداره که کسی چیزی به فکرش رسیده و اول درست کرده، بقیه نتونن اون رو دوباره درست کنن! و ملزم به اجازه نفر اول باشند!
    اگر طرف واقعا آدم خلاقی باشه باید بتونه از پس رقبا بر بیاد.
    اگر قرار بر پتنت هست، پس ما باید تا ابد به کسی که اولین بار چاقو! رو درست کرد، باج! بدیم دیگه. شاید هم می دادیم و حق ثبت پتنتش تموم شده!

    • برای درک این مساله به تعمق بیشتری نیاز هست. مساله اینه که با دلایل سطحی که نشات گرفته از ذائقه بد جامعه در تحلیل مسائل است به داستان نگاه میکنید.
      حرف بالا رو به هر شکلی میشه تعبیر کرد. برادرانه تعبیر کنید :)

  • خب معمولا ایده‌های برنامه‌نویسی آنچنان بکر نیستن و راه‌انداختن یه استارت‌اپ همیشه بخش اعظمیش جمع‌اوری تیکه‌های کوچیک موجود هست. بهترین راه به نظر من راه‌اندازی استارت آپ با عملکرد باز و به شکل متن‌باز (مثلا در سایت GitHub) هست. روند تجاری سازی رو میشه از تکنیک‌های مدرن‌تری غیر از ثبت پتنت دنبال کرد مثلا ارائه ی خدمات یا پشتیبانی یا ویژگی‌های حرفه‌ای و تراکنش‌های داخلی و ….
    کلا پتنت تا حد زیادی چیز مسخره‌ای هست چرا که به قول نیوتن روی شانه‌های غول‌ها وایسادیم غول‌هائی که متشکل از اجزای پیشین بسیار زیادی هستن و سرعت فناوری امروز هم جائی برای این تیپ تجارت نمیذاره.

  • من واقعا نمیدونم چرا افراد غیر متخصص باید درگیر ثبت و حفاظت قانونی از ایده‌شون بشن، در حالی‌ که با به اشتراک گذاشتن اون با بقیه، این شانس به وجود میاد اشخاصی‌ که مهارت‌های لازم رو دارند دست به کار بشن و اون ایده رو پیاده سازی کنن. خود من اگر ایده جالبی‌ به ذهنم برسه تو وبلاگم منتشر می‌کنم و خوشحال میشم اگر کسی‌ بتونه اون ایده رو پیاده سازی کنه. به نظر من زحمت واقعی‌ پیاده سازی خوب یک محصول است و نه صرفاً ایده پشت آن‌.

    • ممنون مریم خانم
      ———————————–
      دکتر عزیز ممنون میشم در مورد سایتهایی که دوستمون معرفی کردن مطلبی تهیه کنید .اگه اینکار رو بکنید بزرگترین لطف رو به ما کردید
      موفق باشید

  • پخش شدن یک ایده خوب، مثل پخش شدن یک بیماری مسری ویروسی هست. کافیه که ایده تون رو به نزدیک ترین افراد بگید. اونوقت مثل ویروس پخش میشه، یک موقعی به خودتون میاید که ایده تون رو یکی دیگه برداشته اجرا کرده و اگه ازش بپرسید میگه که ایده به ذهن خودش رسیده.

موفقيت

تبلیغات بنری

pardano3

مطالب تصادفی

پیش از این یک بار برایتان از آلبرتو موراویا نوشته بودم. در این پست داستان کوتاهی از کتاب گوساله دریایی را برایتان انتخاب کرده‌ام. کتاب‌های موراویا را می‌توانید از اینجا تهیه کنید. آخرین کتابی که از او در ایران ترجمه و منتشر شده است، دلتنگی است که انتشارات افراز در ۳۲۸ صفحه منشر کرده است. […]

ادامه

اصلا خجالت نمی‌شم که پیش شما اعتراف کنم، از کتاب‌های مصور، بسیار خوشم می‌آید. البته اگر آسیب‌شناسی کنیم، نبود کتاب‌های مصور و اصطلاحا کامیک بوک‌ها برای خُرد و کلان جماعت ایرانی، باید ما را نگران کند که یک جای کارمان می‌لنگد. در شرایط حاضر، تنها کودکان می‌توانند کتاب‌های مصور بخوانند و از آنها لذت ببرند. […]

ادامه

دکتر ف.عبیری (یک پزشک دیگر) : کتاب «بیلیارد در ساعت نه و نیم» اثر درخشان هاینریش بل و ترجمه قابل تحسین کیکاووس جهانداری است که توسط نشر ماهی در ۳۲۸ صفحه منتشر شده است. هاینریش بل نویسنده ضد نازی شهیر ، اولین نویسنده آلمانی زبانی است که موفق به دریافت جایزه نوبل شد. این اثر […]

ادامه

خوشبختانه پست‌های معرفی کتاب من با استقبال خوب بعضی از خواننده‌ها روبرو شده. بعضی از خواننده‌ها پرسیده‌اند که چطور کتاب‌های جالب تازه را پیدا می‌کنم، آیا هر هفته به کتابفروشی می‌روم. در پاسخ این عزیزان باید بگویم من منابع زیاد و پراکنده‌ای برای پیدا کردن عناوین تازه در خور توجه دارم، دفترچه‌ای دارم که هر […]

ادامه

پستهای محبوب یک ماه اخیر

افرادی که سریال می بینند معمولا به دو دسته کلی تقسیم می شوند : آنهایی که همزمان چند سریال را دنبال می کنند و آنهایی که تا یک سریال را به پایان نرساندند سریال دیگری را شروع نمی کنند. کسانی که اهل سریال باشند به خوبی می دانند که اعتیاد شدیدی در پشت آن پنهان […]

ادامه

سری عکس‌های برتر سال ۲۰۰۷ مجله Nature’s Best Photography را امروز به صورت اتفاقی دیدم. این مجله را با مجله NATURE معروف اشتباه نگیرید. عکس‌های برتر سال ۲۰۰۷ این مجله از لحاظ کیفیت به اعتقاد من با عکس‌های نشنال جئوگرافیک در زمینه طبیعت برابری می‌کنند. علاوه بر عکس، در این مجله مقاله‌هایی درباره حیات وحش، […]

ادامه

آیا شما کار و حرفه‌ای دارید که لازمه آن سر و کله زدن با طیف وسیعی از ارباب رجوع و مردم است؟ آیا شده که هنگام انجام این کار، با آدم‌های به کلی غیرمنطقی برخورد کنید که اعصابتان را به هم می‌ریزند؟ آیا گاهی مجبور می‌شوید که در میهمانی‌ها با یک آشنا یا فامیل دیدار […]

ادامه

فرانک مجیدی: درختان موجودات قابل احترامی هستند که بی‌شائبه زیبایی، رازآلودگی، سایه و مزایای خود را به ما ارزانی داشته‌اند. برخی از گیاهان تصاویر این پست، البته درخت نیستند، اما تصاویر اعجاب‌اوری ایجاد کردهاند که آن‌ها را در رده‌ی درختان این پست قرار دهیم. این تصاویر، دلیل خوبی است به تمام درختان مهربانِ زمین، احترام […]

ادامه

پستهای اخیر

امروزه خریدهای پرتکرار و روتین برای بسیاری از مردم، فرایند خسته‌کننده و پر دردسری می‌باشد. با فراگیر شدن فروشگاه‌های اینترنتی، راه حلی امروزی و آسان برای خرید کردن به وجود آمد. معمولا در خریدهای آنلاین ما با دو دسته کلی محصولات برمی‌خوریم، دسته اول محصولات کم‌مصرف مثل لوازم دیجیتال، لوازم‌خانگی و… هستند و دسته دوم […]

ادامه

صبح را با خبر آتش‌سوزی ساختمان پلاسکو آغاز کردم، این ساختمان که زمانی نماد جاه‌طلبی و تجددطلبی تهران بود، یک روزه نابود شد و در شرایطی که تصور خوشبینانه‌ام این بود که حریق قابل مهار خواهد بود، در نهایت این حادثه با به جا گذاشتن زخمی در دل شهر و گرفتن تعداد نامعلومی از هم‌وطنان […]

ادامه

وقتی بیماری دچار نارسایی قلبی شد، بر حسب میزان نارسایی و شرایط خاص بیمار، سه نوع درمان در پیش گرفته می‌شود: داروها- پیوند قلب یا استفاده موقت از وسایل کمکی. در دسته وسایل کمکی تا حالا وسیله عمده مورد استفاده Ventricular assist deviceها بودند. این وسیله به صورت کمکی خون را به داخل عروق پمپ […]

ادامه

برای هر کسی پیش می‌آید، برای بعضی‌ها بیشتر! اینکه بدون یک وسیله ضروری خانه یا محل کار را ترک کرده باشید. چیزهایی مثل کلید، عینک، گوشی موبایل، کارت بانکی، پرینت گزارش کاری که باید حتما تحویل می‌دادید، مودم همراه، داروها و … برخی از ماها اصولا فراموشکاریم، اما آن دسته از ما که ذاتا منظم […]

ادامه