آیا «گوگل پلاس» می‌تواند به اندازه کافی سربازگیری کند و مهمات جمع‌آوری کند؟!

ساعاتی پیش توانستم وارد سرویس جدید گوگل پلاس بشوم و عضوش بشوم. سیستم ورود به گوگل پلاس ساده است:

کسانی که عضو پلاس هستند، کافی است کسانی را که در لیست تماسشان است و عضو پلاس نیستند، وارد یکی از حلقه‌های خودشان کنند. از آن به بعد این افراد وارد شده به حلقه‌ها، می‌توانند به سادگی وارد پلاس شوند. توجه کنید که دعوتنامه‌ای در کار نیست. هر فرد می‌تواند پانصد نفر را که  عضو نیستند وارد گوگل پلاس بکند.

فکر کنم که ظرف مدت کوتاهی همه شما گوگل پلاسی بشوید. فعلا حلقه دوستان آی‌تی‌نویس به سرعت در حال گوگل پلاسی شدن هستند.

من پلاس را تست کردم. آدم ناخودآگاه بعد از ایجاد یک شبکه اجتماعی تازه آن را با شبکه‌های موفق قبلی مقایسه می‌کند، من هم در همان دقایق نخست داشتم امکانات پلاس را با توییتر، فیس‌بوک و فرندفید مقایسه می‌کردم.

پلاس از نظر رابط کاربری و طراحی نه‌تنها چیزی از بقیه شبکه‌های کم ندارد، بلکه به جرأت سرتر از آنهاست. من شخصا از مکانیسم اضافه کردن دوستان به حلقه‌های در پلاس خیلی خوشم آمد. واقعا ابتکاری است. صفحات خیلی خوب بارگزاری می‌شوند، خیلی راحت می‌شود عکس‌ها را بدون دردسر آپلود کرد و کامنت‌گذاری و پلاس وان کردن هم به سهولت امکان‌پذیر است.

البته من از قسمت جرقه گوگل پلاس که در آن می‌توانید با وارد یک کلیدواژه مطالب جدید منتشر شده در وب در مورد آن مطلب خاص را به سرعت مرور کنید، چندان خوشم نیامد.


گوگل درس‌های خوبی از تجربه‌های ناموفق قبلی یعنی «باز» و «ویو» گرفته است. جینا تراپانی در وبلاگ خود به خوبی به این موارد اشاره کرده است:

۱- یک سرویس موفق باید به نوعی به کاربران تازه یادآوری کند که وجود دارد. «ویو» را که آن هم در موردش حرف و حدیث بود، به یاد بیاورید، کاربران وارد ویو می‌شدند، تست‌اش می‌کردند و بعد اصلا یادشان می‌رفت که «ویو»‌ای هم وجود دارد. چرا؟!

چون خبری از خبررسانی‌ به‌روز‌رسانی با ایمیل یا email notification نبود. اما پلاس این طور نیست، شما هم از طریق ایمیل، هم از طریق نوار راهبری می‌توانید متوجه تغییرات در پلاس بشوید.

۲- پلاس قبل از عرضه عمومی توسط تعداد محدودی از کاربران تست شده است و بنابراین خبر از سوتی‌های امنیتی «باز» در آن نیست، ما باگ عمده‌ای هم در این سیستم نمی‌بینیم.

در حقیقت پلاس از نظر رابط کاربری هم سادگی را دارد و هم به امنیت و حریم خصوصی کاربران به شدت اهمیت می‌دهد.

۳- یک شبکه اجتماعی در درجه اول برای استفاده کاربران است، نه توسعه‌دهندگان: «ویو» را به خاطر بیاورید، یک پلتفرم پیچیده با امکان ساخت ویجت و افزونه و botها! برای کاربران عادی گاهی ویو آنقدر پیچیده به نظر می‌رسید که برای ویو حتی کتاب اغراض ما بعد الویو، نوشته شد!!

۴- یک محصول جدید را به صورت یک افزونه و مکمل یک محصول محبوب قبلی عرضه نکنید و در عین حال با بقیه محصولات ارتباطش بدهید: باز که فکر بکری به حساب می‌آمد، چون به صورت مکملی در جی‌میل بود، چندان جلب توجه نکرد و هرز رفت. اما پلاس یک محصول مستقل است که که با دیگر محصولات گوگل مرتبط است.

۵- عرضه اپلیکیشن موبایل از همان لحظه نخست راه افتادن محصول: به نظر من اصلا جالب نیست که شما یک محصول انقلابی داشته باشید و بعد کاربران چند ماهی برای نوشته شدن اپ آن منتظر بمانند. خوشبختانه پلاس از همان اول، اپ اندروید اش را بیرون داد. البته اپ غیررسمی iOS این محصول هم وجود دارد.

۶- اهمیت دادن به بازخورد کاربران با مکانیسم ارسال بازخورد در پایین صفحه


در قسمت سوم این پست، تفسیر خودم را در مورد آینده گوگل پلاس می‌نویسم. بی‌شک با من موفق هستید که چیزی که شاخص موفقیت یک شبکه اجتماعی است در یک چیز خلاصه می‌شود: میزان مشارکت.

به عبارتی همه ویژگی‌ها و مزایای یک شبکه اجتماعی، بهانه و ابزاری هستند برای رسیدن به این هدف. شاخص مشارکت هم ۳ چیز است:
۱- تعداد خام کاربران عضو شبکه
۲- میزان فعالیت آنها شامل اشتراک نوشته و عکس و تبادل کامنت
۳- میزان محتواسازی آگاهانه و پردازش جمعی اطلاعات

شبک‌های اجتماعی موفقی مثل توییتر، فیس‌بوک و فرندفید، مورد اول و دوم را دارند. فرندفید گرچه تعداد کاربر قابل قیاس با توییتر و فیس‌بوک را ندارد، اما جو خاصی دارد که باعث شده، محتواسازی و پردازش خردمندانه اطلاعات در آن قدری بیشتر از دو شبکه دیگر شده باشد.

اما آیا پلاس هم خواهد توانست، به اندازه کافی سرباز اجیر کند، آنها را تشویق به مشارکت فعال کند و فراتر از آن، طوری از آنها کار بکشد که جو این شبکه اجتماعی بهتر از فیس‌بوک باشد؟

در ادامه به موانعی که فعلا بر سر راه گوگل است، می‌پردازیم:

۱- سربازگیری گوگل محدود است: برای اینکه یک دوست را وارد گوگل پلاس کنید، او باید عضو فهرست تماس شما باشد و پروفایل داشته باشد. امروز صبح که داشتم، دوستان را وارد حلقه‌ها می‌کردم، دیدم هیچ یک از دوستان آفلاین من پروفایل ندارند و بعضی‌هاشان اصلا همچنان از ایمیل یاهو استفاده می‌کنند و امیدی هم نمی‌رود که در آینده به طمع استفاده از امکانات یک شبکه اجتماعی پروفایل گوگل‌ای برای خود دست و پا کنند. اما در فیس‌بوک داشتن یک آدرس ایمیل، تنها چیزی بود که لازم بود.

۲- یکی از لذات کار با توییتر و فیس‌بوک دنبال کردن شخصیت‌های مشهور است، از بلاگرهای مشهور و شخصیت‌های دنیای فناوری گرفته، تا سیاستمداران و خواننده‌ها و هنرپیشه‌ها. بیشترشرکت‌ها و سازمان‌ها و روزنامه‌ها و نشریات هم عضو این دو سایت هستند. اما آیا می‌شود چنین کاری را در گوگل پلاس هم کرد؟ در شرایط حاضر نه!

۳- فعالیت در گوگل پلاس در شرایط حاضر مثل کار در زیر یک سقف بسته می‌ماند. شما برای انتشار محتوا، حتما باید وارد سایت شوید. شما در حال حاضر نمی‌توانید مطالب به اشتراک‌گذاشته شده خود در گوگل ریدر را وارد پلاس کنید، همان طور که مثلا راهی برای انتشار توییت‌ها نیست.

آیا سیاست کلان گوگل بسته باقی گذاشتن پلاس است؟ ایا گوگلی‌ها ترجیح می‌دهند که کاربران فقط از طریق خود پلاس قادر به محتواسازی باشند؟ هنوز نمی‌شود به چیزی مطمئن بود.

شاید به زودی API پلاس منتشر شود. در این صورت انواع اپ‌ها و افزونه‌های مرورگرها را شاهد خواهیم بود.

به نظر من ایده‌آل این است که اشتراک در پلاس از همه جا ممکن شود، مثلا بشود:
-  به راحتی از یک صفحه وب، مطلب را به پلاس ارسال کرد، چیزی شبیه دکمه ارسال مطالب به فیس‌بوک و شبکه‌های لینک‌دهی اجتماعی.
- بتوان گودر و توییتر و اصلا هر فید دلخواه را به پلاس متصل کرد و بشود مشخص کرد که این مطالب ایمپورت‌شده با کدام حلقه به اشتراک گذاشته شوند.

اینها چیزهایی هستند که در ساعات اول کار با پلاس به نظرم می‌رسد، کنجکاو هستم، نظر شما را هم بدانم.


پی‌نوشت:

۱-اگر دوستانی در فیس‌بوک دارید که در فهرست تماس شما نیستند، می‌توانید با استفاده از این افزونه کروم، آنها را وارد لیست تماس خود کنید و بعد وارد حلقه‌های گوگل پلاس‌شان کنید.

۲- برای کروم افزونه‌ای نوشته شده است که با کمک آن مطالب نوشته شده در پلاس را می‌توان وارد توییتر و فیس بوک کرد.