رپورتاژ: داستان شکل گیری سایت پیامپ ، چگونه این ایده مطرح شد ، چطور طراحی شد و به چه صورت اجرا شد؟

ما هر روز با پیامک‌های تبلیغی زیادی مواجه می‌شویم، اما واقعا این تبلیغات چقدر مؤثر هستند؟

نقص عمده این تبلیغات پیامکی انبوه، هوشمند نبودن آنهاست. یعنی خیلی وقت‌ها آنها متناسب با درآمد، شهر محل سکونت، علایق و حرفه ارسال نمی‌شوند.

آیا می‌شود پیامک‌هیا تبلیغاتی را هوشمندتر کرد؟

یک شیوه برای این کار ارسال پیامک تبلیغاتی منطقه‌ای است. تصور کنید که شما کتابی در مورد معماری یا فناوری نوشته‌اید و می‌خواهید تبلیغش را بکنید و بتوانید پیامک را فقط به محدوده دانشگاه تهران بفرستید.

یا اینکه می‌خواهید تبلیغ یک فروشگاه آنلاین گجت و وسایل الکترونیک را می‌خواهید بکنید و پیامک را بتوانید به محدوده بازار و پاساژها و مجتمع‌های فروش وسایل دیجیتال و کامپیوتر بفرستید!

این امر با کمک سایت پیامپ ممکن شده است.

3-17-2014 2-15-46 PM

اما ما در اینجا قصد داریم علاوه بر معرفی این سرویس جالب، داستان شکل‌گیری آن را هم برای شما نقل کنیم تا این پست کارکردی ورای معرفی یک سرویس را داشته باشد.


 

ما از سال ۸۵ سرویس پیام کوتاه ارائه می دهیم و چند هزار مشتری داریم ، همیشه مشتری ها می خواستند که با پنل SMS ما بتوانند به یک شهر یا یک محله SMS تبلیغاتی ارسال کنند. اما با وجود این که تعداد درخواستها خیلی بالا بود اما ما تمایلی به اینکار نداشتیم چون بنظرمان پنل SMS شلوغ و پیچیده می شد تا اینکه بالاخره بعد از چند سال لجبازی تصمیم گرفتیم کاری بکنیم تا مشتری ها دست از سرمان بردارند!

اولین سوالی که باید پاسخ می‌دادیم این بود که آیا می خواهیم ارسال SMS منطقه ای یا محلی بعنوان یک قابلیت به پنل SMS ای که داریم اضافه شود؟

من به دلایلی با اینکار مخالف بودم چون معتقدم سرویس ارسال SMS منطقه ای ، یک گروه از مشتریان را هدف قرار می دهد که با گروهی که پنل SMS می خرند متفاوت هستند. در بین مشتریان ما هر چند متقاضی این سرویس زیاد بود اما اکثریت مشتریان ما معمولا می خواستند برای مشتریان فعلی شان SMS ارسال کنند نه مشتریان بالقوه! مثلا مدرسه ای که برای اولیاء دانش آموزان SMS می فرستد یا شرکتی برای مشتریانی که شماره موبایلشان را دارد و …  و به نظر من این کسب و کارها اصلا تمایلی برای ارسال SMS تبلیغاتی بصورت انبوه ندارند بلکه فقط برای افرادی SMS  می فرستند که به نوعی با آنها در ارتباط هستند.

دلیل دوم هم اصول برندسازی بود! اگر ارسال SMS منطقه ای به پنل SMS ما اضافه می شد، طبیعتا نه اسم داشت و نه قابلیت اطلاع‌رسانی . مثلا حتی اگر ما ارسال SMS منطقه‌ای را به متفاوت‌ترین شکل ممکن هم پیاده سازی می‌کردیم، نمی‌توانستیم بگوییم پنل ما SMS منطقه‌ای هم دارد، چون سایر پنل‌های SMS هم این ویژگی را داشتند و اصلا ایجاد تمایز نمی‌کرد. ضمن اینکه وبلاگ‌ها، سایت‌ها، خبرگزاری و حتی اذهان مردم هم به این موضوع واکنشی نشان نمی‌دادند.

پس تصمیم گرفتیم این سرویس را در قالب یک سایت مجزا با اسم و برند خودش راه اندازی کنیم. اینطوری هم متمایز بودیم چون به هر حال چنین سایتی در کشور نبود و هم قابلیت اطلاع‌رسانی داشت ، فرضا یک وبلاگ می‌توانست بنویسد که سایت پیامپ راه‌اندازی شد و این خبر را عده‌ای می‌خواندند و …. (دوستانی که به بازاریابی از طریق روابط عمومی علاقه‌مند هستند، کتاب فو‌ق‌العاده ظهور روابط عمومی، سقوط تبلیغات را مطالعه کنند.)


وقتی سوال اول پاسخ داده شد ، دومین سوال این بود که چطور تمایز ایجاد کنیم؟!
پاسخ به این سوال ساده نبود ! چون اکثر پنل‌های پیام کوتاه این موضوع را به بدترین شکل ممکن پیاده سازی کرده بودند ، تصویر زیر تقریبا روال ارسال SMS منطقه ای در اکثر پنل های SMS موجود است :

3-17-2014 10-22-51 AM

در یک کلام گیج کننده و زشت !
ما نمی خواستیم دقیقا همین روش را پیاده سازی کنیم ، چون مردم با همچین فرآیندی راحت نیستند. بنابراین تصمیم گرفتیم که مناطق و محلات را روی نقشه بیاوریم و کاربر آنها را انتخاب کند. تقریبا در اولین جلسات همین ایده مورد قبول تیم واقع شد و قرار شد نقطه تمایز ما با رقبا باشد.


سوال سوم : با چه برندی شروع بکار کنیم؟
به نظر من در برندسازی، ۸۰% کار زمانی انجام می شود که شما اسم محصول را انتخاب می‌کنید، بقیه فعالیتهای شما فقط ۲۰% در شکل گیری برندتان مؤثر است. هر چند ما هم چند سال قبل این اطلاعات را نداشتیم و همینطور شانسی یک اسم انتخاب می کردیم اما یکی دو سالی هست که سعی می کنیم اصول برندسازی در انتخاب اسم را رعایت کنیم (اگر کسی می خواهد با این اصول آشنا شود کتاب جایگاه سازی ، نبردی در ذهن برای شروع بهترین کتاب است).

ما اسم پیامپ را انتخاب کردیم که ترکیب پیامک و مپ هست ، تقریبا ایده متمایزکننده ما در اسم هم گنجانده شده است، ۳ بخشی است و دامنه .ir آن هم آزاد بود. (بعدا دامنه دات کام را هم از یک فروشنده با انصاف خریدیم.) پس از جستجو در گوگل هم متوجه شدیم اسم منحصر بفرد است و قبلا برای محصول یا سرویسی استفاده نشده است.


سوال چهارم : چطور سرویس را به بهترین شکل طراحی کنیم؟
جواب این سوال چند ماه زمان برد! حقیقت خنده‌دار در طراحی یک محصول این است که شما باید بر روی مشکل تمرکز کنید و نه بر روی محصول! اشتباهی که خود ما هم بارها انجام داده‌ایم ، ما قرار نبود یک محصول تولید کنیم، بلکه می خواستیم یک مشکل را حل کنیم (افرادی که به این بحث علاقمند هستند حتما کتاب بسیار استثنائی Lean UX را بخوانند ، متاسفانه فکر می کنم هنوز ترجمه نشده است) ، مشکل چه بود؟

۱- برای ارسال SMS منطقه ای مردم باید ابتدا یک پنل SMS می خریدند که اگر قرار بود فقط یکی دوبار SMS بفرستند، این برایشان مقرون به صرفه نیست.

۲- کار با پنلهای SMS سخت است! باید در نظر داشته باشیم که از محصول ما همیشه گیگ‌های فناوری استفاده نمی‌کنند، اکثریت مردم برای کار با یک سایت یا نرم افزار با مشکل مواجه‌اند. حتی ما افرادی را می بینیم که هنوز پس از سالها برای برداشت وجه از عابر بانک هم مشکل دارند، پس باید محصول ساده باشد.

۳- در پنل های SMS موجود در بازار فقط ۴-۵ شهر برای ارسال SMS منطقه ای وجود دارد.

حل مشکل اول و سوم خیلی ساده بود ، پیامپ باید رایگان باشد و مردم فقط بابت ارسال SMS به آن پول پرداخت کنند ، همینطور باید تعداد بیشتری شهر در پیامپ وجود داشته باشد. با حل مشکل اول و سوم ما به نوعی برای خودمان یک اقیانوس آبی خلق کردیم (برای اطلاعات بیشتر بهترین کتاب تاریخ در زمینه استراتژی را بخوانید : کتاب بی نظیر اقیانوس آبی)

اما برای حل مشکل دوم باید چکار میکردیم؟
برای حل یک مشکل اولین قدم مشاهده است! شاید عجیب به نظر برسد ولی همه شرکت‌های دنیا همین کار را انجام می‌دهند. دقیقا می‌بینند مردم چه کار می‌کنند و با چه چیزی مشکل دارند! نوآوری از همینجا شروع می شود (برای آشنایی با اصول نوآوری این دو کتاب را بخوانید: هنر نوآوری و کتاب نوآوری از نان شب واجب تر است. کتاب اول نوشته مدیر عامل شرکت IDEO است که بهترین شرکت طراحی در دنیاست ، بعضی از محصولات اپل توسط این شرکت طراحی شده‌اند!)

ارسال SMS منطقه‌ای در بین شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پیام کوتاه با اسم SMS بر اساس کدپستی شناخته می شود، یعنی به یک منطقه پستی SMS ارسال می شود و گیرندگان پیام کوتاه در حقیقت همان‌هایی هستند که در آدرس ثبت‌نام سیم کارتشان کدپستی آن منطقه ثبت شده است. وقتی شما می‌خواهید به یک منطقه SMS بفرستید باید کدپستی آن منطقه را می‌دانستید ، این یک مشکل بزرگ است خصوصا وقتی شما بخواهید به منطقه‌ای به جز محل سکونت و کارتان SMS بفرستید.

ما متوجه شدیم بزرگترین مشکل همین کدپستی است که کاربران را گیج می کند ، لذا کدپستی از کلیه فرآیند ها حذف شد ، روی نقشه کدپستی یک منطقه را نشان نمی دهیم ، قابلیت جستجوی کدپستی نداریم و … (این قابلیت ها همگی در جلسات تیم پیشنهاد شده بود) . کاربر فقط نقشه را می بیند ، منطقه مورد نظرش را انتخاب می کند و … با حذف کدپستی از معادلات پیامپ ساده شد . الان یک نفر در ۳۰ ثانیه می تواند کار با پیامپ را یاد بگیرد! البته کارهای دیگری هم انجام دادیم که برای خلاصه شدن مقاله از توضیح آن ها صرف نظر می کنم.


سوال پنجم : از تکنولوژی چه استفاده ای بکنیم که در راستای استراتژی ما باشد؟

برای انتخاب نقشه ها ما دو انتخاب داشتیم ، استفاده از گوگل مپ و استفاده از نقشه های جایگزین. ما بدلیل انعطاف فوق العاده API گوگل مپ و همینطور امکانات آن و سرعت بیشتر در پیاده سازی ، گوگل مپ را انتخاب کردیم . در هنگام شروع به کار تولید پیامپ سعی کردیم به تصمیماتی که در سوال چهارم ذکر شد پایبند باشیم. مثلا رسم مناطق با مرز مشترک در گوگل مپ امکانپذیر نبود و وقتی مناطق را بر روی نقشه چند شهر بزرگ رسم کردیم متوجه شدیم که اصلا زیبا و ساده نیست :

3-17-2014 10-33-17 AM

مناطق قبلا به این ترتیب رسم شده بود !

لذا ۲ ماه وقت گذاشتیم تا توانستیم روش رسم مناطق با مرزهای مشترک را پیدا کنیم و نقشه چند شهری که آماده شده بود را مجددا رسم کردیم.

هنگام تولید پیامپ هم یک اصل ساده گذاشتیم ، هیچوقت صفحه رفرش نشود ! یعنی کاربر در پیامپ فقط هنگام پرداخت اینترنتی صفحه مرورگرش رفرش می شود و با استفاده از JavaScript تمام کارها مثل ثبت سفارش ، ثبت نام ، لاگین و … بدون رفرش شدن صفحه انجام می شود. این تصمیم به سادگی پیامپ و پیچیده نبود آن کمک کرد ، ضمنا چون یک سری محدودیت های فنی هم برایمان ایجاد کرد باعث شد بعضی ایده های نابجا و نه چندان خوب را پیاده سازی نکنیم!


سوال ششم : برای طراحی هویت بصری پیامپ چکار کنیم؟

چیدمان المان ها و اصطلاحا Layout کار قبلا توسط تیم انجام شده بود. اما برای پیدا کردن رنگ و لوگو و آیکن نیاز به کمک افرادی خارج از تیم داشتیم که یکی از آنها تورج عزیز بود. من شاید نتوانم ثابت کنم تورج صابری وند یکی از بهترین گرافیست ها و طراحان ایران است چون بالاخره سلایق انسان ها با هم فرق دارد اما برایم کار ساده ای است که ثابت کنم تورج یکی از با سواد ترین طراحان ایران است ! تورج صابری وند که طراح لوگوی رایتل و کلی شرکت بزرگ دیگر است لوگوی پیامپ را برایمان طراحی کرد.

جزء کارهای ثابت من این است که در سایتهایی مثل Dribbble.com ، behance.net بدنبال طراحان با سلیقه هستم ، با خانم پردیس غفاریان هم از همین طریق آشنا شدم و ایشان به ما در زمینه طراحی و خصوصا پیدا کردن ترکیب رنگ مناسب برای پیامپ خیلی کمک کرد. هر چند الان شاید بین لوگو و رنگ بندی سایت خیلی ارتباط برقرار نباشد و یا بتوان ایراداتی را از طراحی سایت گرفت، ولی بنظر من کار خیلی خوب شد و الان پیامپ یک هویت بصری منحصر بفرد دارد. کتابی که در این قسمت معرفی می کنم شاید کمی گران باشد (۹۰ هزار تومان !!!) اما ارزش یک کتاب خوب بیشتر از این هاست ، انجیل برندسازی : طراحی هویت برند

3-17-2014 1-56-12 PM


سوال هفتم : چطور از ایده پیامپ محافظت کردیم؟

البته از ایده خیلی نمی شود محافظت کرد ! اما می شود خروجی یک ایده را از گزند کپی حفظ کرد.
ما برای پیامپ، دو کار انجام دادیم ، اول لوگوی آن را به عنوان یک علامت تجاری ثبت کردیم ، ثبت علامت تجاری بسیار آسان است و همه مراحل آن به بصورت آنلاین از اینجا قابل انجام است. هزینه تبت یک علامت تجاری برای شرکتها ۴۴ هزار تومان و برای اشخاص احتمالا کمتر از این است. پس از ثبت یک علامت تجاری رقبا باز هم می توانند از آن استفاده کنند اما شما حق اقدام قانونی خواهید داشت. ثبت علامت تجاری باعث شد که ما خیالمان راحت شود که فردا سایتی با اسم ایران پیامپ راه نمی افتد !

دومین کار هم ثبت طراحی (دیزاین) پیامپ بعنوان یک طرح صنعتی بود ، طرح صنعتی تقریبا معادل همان پتنت است و شامل مشخصات و خصوصیات فیزیکی یک محصول است. هزینه ثبت یک طرح صنعتی برای شرکتها ۱۵ هزار تومان است و آنلاین از اینجا قابل انجام است (برای اشخاص فکر می کنم ۵ هزار تومان است)

-  فرآیند ثبت علامت تجاری و طرح صنعتی یک فرآیند چند ماهه است و برای پیامپ هنوز به انتها نرسیده است اما از زمان ثبت آنلاین طرح و علامت (ثبت اظهارنامه) مالکیت آنها به شما تعلق خواهد داشت.

تمام فرآیندهایی که گفتم از زمانی که ایده به ذهنمان رسید تا رونمایی پیامپ نزدیک به یک سال زمان برد.

 


در این سه تصویر، مراحل ارسال پیامک به ۲۰۰ شماره گوشی موبایل در محدوده دانشگاه علم و صتعت مشخص هستند. همان طور که می‌بینید نخست باید روی نقشه، روی محدوده دانشگاه کلیک کنید.

3-17-2014 2-01-47 PM

پیامک با توجه به به بانک اطلاعاتی خودد مشخص می‌کند که چند گوشی موبایل در آن محدوده با توجه به اطلاعات دارنده سیم‌کارت، در هنگام خرید، وجود دارند.

بعد شما باید مشخص کنید که پیامک به چه تعداد از این افراد فرستاده شود.

3-17-2014 2-03-02 PM

خوشبختانه این امکان را دارید که در نوبت‌های تبلیغ، پیامک را به افراد متفاوتی بفرستید و به این ترتیب از اتلاف سرمایه پیشگیری کنید.

بعد از مشخص شدن منطقه و تعداد پیامک‌ها باید متن و زمان ارسال را مشخص کنید.

3-17-2014 2-03-26 PM

نویسنده : یاسر یاوری مدیر عامل شرکت عصر فرا ارتباط (صاحب امتیاز پیامپ)